Zambia Selectie Afrika Cup 2025
Chipolopolo Wil Glorie van 2012 Herhalen
Dertien jaar na hun historische triomf in 2012 keert Zambia terug naar de Afrika Cup met een missie: bewijzen dat de Copper Bullets nog altijd een kracht zijn om rekening mee te houden. Onder leiding van de pas aangestelde bondscoach Moses Sichone, zelf een voormalig international, jagen de Chipolopolo op een herhaling van hun grootste overwinning. De 28-koppige selectie is een mix van jong talent en ervaring, en staat voor een zware opdracht in Groep A.
Dramatische wissel op de bank: Sichone neemt over
De voorbereiding op de Afrika Cup 2025 verliep verre van ideaal voor Zambia. Slechts zes weken voor het toernooi besloot de Football Association of Zambia (FAZ) om afscheid te nemen van de Israëlische coach Avram Grant, wiens driejarig dienstverband eindigde in frustratie na teleurstellende resultaten in de WK-kwalificatie.
De 48-jarige Moses Sichone, voormalig assistent van Grant en een Zambiaanse voetballegende, nam het stokje over. Sichone speelde tussen 1998 en 2002 voor FC Köln in de Bundesliga en vertegenwoordigde Zambia op drie Afrika Cups als speler. Zijn aanstelling betekent een terugkeer naar lokaal leiderschap – iets wat de Zambiaanse voetbalbond bewust koos.
“De FAZ heeft de unieke omstandigheden overwogen van het zoeken naar een coach op korte termijn en koos ervoor om vertrouwen te geven aan lokale expertise met grote internationale ervaring,” aldus FAZ-secretaris-generaal Machacha Shepande.
Sichone wordt bijgestaan door voormalige teamgenoten Andrew Sinkala (ook ex-FC Köln) en Perry Mutapa, die momenteel coach is van Green Eagles in Zambia. Ook krijgt hij hulp van keeper-legende Kennedy Mweene, die in 2012 de penalty’s stopte die Zambia de titel bezorgden, en die nu keeperstrainer is.
Patson Daka: De aanvoerder onder druk
De 26-jarige Patson Daka (Leicester City) is dé man die Zambia naar succes moet leiden. De spits, die furore maakte bij RB Salzburg en ooit gold als een van de meest veelbelovende Afrikaanse aanvallers, heeft het de afgelopen jaren moeilijk gehad.
Bij Leicester City in de Championship heeft Daka dit seizoen slechts één doelpunt gemaakt in 19 wedstrijden – een zorgwekkend statistiek voor iemand die de aanval moet leiden. Ook op de Afrika Cup 2023 bleef Daka doelpuntloos en kreeg hij te weinig steun van zijn teamgenoten.
Toch blijft Daka cruciaal voor Chipolopolo. Zijn snelheid, positionering en afwerking zijn van topniveau – als hij maar de juiste service krijgt. Zambiaanse fans hopen dat Sichone een systeem kan opzetten dat Daka eindelijk laat floreren.
Fashion Sakala krijgt tweede kans
Naast Daka is er Fashion Sakala (Al-Fayha, Saudi-Arabië), wiens prestaties op de Afrika Cup 2023 ronduit teleurstellend waren. De 28-jarige aanvaller kreeg destijds veel kritiek, maar heeft in Saudi-Arabië zijn vorm teruggevonden.
Sichone gelooft dat Sakala een belangrijke rol kan spelen: “Fashion heeft kwaliteit. Hij moet gewoon zichzelf zijn en met vertrouwen spelen.” Voor Sakala is dit toernooi een kans op rehabilitatie – zowel bij de fans als bij clubscouts die hem volgen.
Jonge talenten en debutanten
Een van de meest opvallende aspecten van de Zambiaanse selectie is de jeugdigheid. Sichone heeft maar liefst vier tieners opgeroepen:
- Joseph Liteta (19 jaar, Cagliari, Italië) – Een van de weinige Zambianen in de Italiaanse Serie A
- Joseph Sabobo Banda (19 jaar)
- David Hamansenya (18 jaar)
- Eliya Mandanji (18 jaar, Zanaco)
Daarnaast maken vier spelers hun eerste senioren-oproep: Matthews Banda, Given Kalusa, Pascal Phiri (allen ZESCO United) en Eliya Mandanji (Zanaco). Deze spelers hebben sterk gepresteerd in de Zambiaanse competitie, die steeds meer wordt gezien als een talentenfabriek.
Keeperskwestie: Drie onervaren doelmannen
Een opvallende keuze is dat Sichone drie onervaren keepers heeft geselecteerd die nog nooit een interland hebben gespeeld:
- Lawrence Mulenga (Power Dynamos)
- Francis Mwansa (Zanaco)
- Willard Mwanza (Power Dynamos)
Het is een gok – maar Sichone verklaarde dat hij vertrouwen heeft in lokaal gebaseerde keepers die weten hoe ze onder druk moeten presteren in de Zambiaanse competitie.
Ervaring uit Europa en het Midden-Oosten
Naast het jonge talent heeft Zambia ook ervaring uit de grote Europese competities:
- Lameck Banda (Lecce, Italië) – Snelle vleugelspeler
- Kings Kangwa (Maccabi Be’er Sheva, Israël)
- Stopilla Sunzu (Qingdao West Coast, China) – Ervaren verdediger, held van 2012
De combinatie van jeugd en ervaring is precies wat Sichone nodig heeft om de balans te vinden. “Dit is een mix van jong talent en ervaren spelers,” benadrukte hij. “We hebben alles wat nodig is om ons te meten met de beste teams van Afrika.”
Jack Kalichi Lahne: De nieuwe sensatie
Een naam die opvalt is Jack Kalichi Lahne, de 22-jarige Oostenrijkse spits die op zijn debuut voor Zambia direct scoorde tijdens de laatste FIFA-window. De aanvaller, die speelt voor SV Ried in Oostenrijk, is onderdeel van het diaspora-talentzoekprogramma van de FAZ en wordt gezien als een veelbelovende aanvulling.
Ook opvallend: Jadel Katongo (21 jaar, Manchester City) stond op de voorlopige lijst van 55 spelers. De verdediger, die nog nooit voor Zambia uitkwam en eerder voor Engelse jeugdteams speelde, heeft interesse getoond om voor Zambia te spelen – maar haalde uiteindelijk niet de definitieve selectie.
Groep A: Mission Impossible?
Zambia zit in wat velen beschouwen als de “Groep des Doods” – Groep A met gastland Marokko, Mali en Comoren. Het wordt een enorme uitdaging:
22 december: Zambia – Mali (Casablanca)
26 december: Zambia – Comoren (Casablanca)
29 december: Zambia – Marokko (Rabat)
Marokko is de grote favoriet en Mali heeft een van de sterkste middenvelden van Afrika. Zelfs Comoren, de underdog, kan gevaarlijk zijn. Voor Zambia is het zaak om te starten met een overwinning op Mali – verlies daar en de druk wordt immens.
“We vrezen niemand,” zei Sichone zelfverzekerd. “Zambia heeft bewezen dat we in staat zijn om iedereen te verslaan. In 2012 versloegen we Ivoorkust in de finale – een van de sterkste teams van die tijd. Die mentaliteit moeten we terughalen.”
Historische context: Van tragiek tot triomf
De verhaal van Zambia op de Afrika Cup is er een van tragiek en ultieme triomf. In 1993 stortte een militair vliegtuig neer dat het hele nationale team naar een WK-kwalificatiewedstrijd in Senegal vloog. Alle 30 inzittenden, waaronder 18 spelers, kwamen om het leven.
Negentien jaar later, in 2012, keerde Zambia terug naar dezelfde locatie – Libreville, Gabon – waar het vliegtuig was neergestort. Daar wonnen ze de Afrika Cup door Ivoorkust te verslaan na strafschoppen (8-7). Kennedy Mweene, nu keeperstrainer, was de held die twee penalty’s stopte.
Sinds die historische overwinning heeft Zambia het moeilijk gehad. Ze werden in 2013, 2015 en 2021 uitgeschakeld in de groepsfase en misten drie edities volledig (2017, 2019, 2022). De kwalificatie voor 2025 was de eerste keer in negen jaar dat Zambia zich voor twee opeenvolgende toernooien plaatste.
Voorbereiding in Spanje
Zambia trekt van 11 tot 17 december naar Murcia, Spanje, voor de laatste voorbereidingsfase. Daar zullen ze oefenwedstrijden spelen tegen mogelijke tegenstanders zoals DR Congo en Ivoorkust – beide ook deelnemers aan de Afrika Cup 2025.
Pas op 15 december worden spelers officieel vrijgegeven door hun clubs volgens FIFA-regels, dus Sichone zal pas dan over zijn volledige selectie beschikken.
Volledige selectie Zambia (28 spelers)
Keepers (3)
- Lawrence Mulenga (Power Dynamos)
- Francis Mwansa (Zanaco)
- Willard Mwanza (Power Dynamos)
Verdedigers (8)
- Stopilla Sunzu (Qingdao West Coast, China)
- Frankie Musonda (Green Buffaloes)
- Kabaso Chongo (ZESCO United)
- Matthews Banda (ZESCO United) – Debutant
- Dominic Chanda (Nkana)
- Gift Mphande (ZESCO United)
- Obino Chisala (Power Dynamos)
- David Hamansenya (Kabwe Warriors) – 18 jaar
Middenvelders (9)
- Benson Sakala (Al Ittihad, Libië)
- Miguel Changa Chaiwa (Greenbuffaloes)
- Owen Tembo (Orlando Pirates, Zuid-Afrika)
- Joseph Liteta (Cagliari, Italië) – 19 jaar
- Kings Kangwa (Maccabi Be’er Sheva, Israël)
- Given Kalusa (ZESCO United) – Debutant
- David Simukonda (ZESCO United) – Debutant
- Wilson Chisala (Red Arrows)
- Pascal Phiri (ZESCO United) – Debutant
Aanvallers (8)
- Joseph Sabobo Banda (Zanaco) – 19 jaar
- Lameck Banda (Lecce, Italië)
- Fashion Sakala (Al-Fayha, Saudi-Arabië)
- Lubambo Sailas Musonda (Red Arrows)
- Patson Daka (Leicester City, Engeland) – Aanvoerder
- Jack Kalichi Lahne (SV Ried, Oostenrijk)
- Eliya Mandanji (Zanaco) – 18 jaar, Debutant
- Edward Chilufya (Midtjylland, Denemarken) – Blessure
Opvallende afwezigen: Edward Chilufya (Midtjylland) mist het toernooi door een blessure. Ook Patrick Mutandwa (SV Ried, Oostenrijk), die goede vorm heeft, haalde niet de selectie.
ZESCO United domineert selectie
Vier spelers van de Zambiaanse club ZESCO United zijn opgeroepen: Kabaso Chongo, Gift Mphande, David Simukonda en Pascal Phiri. Voor Simukonda en Phiri is dit hun eerste selectie voor het nationale team – een bewijs van de kwaliteit van de Zambiaanse competitie.
Tactische verwachtingen
Sichone staat bekend om zijn pragmatische aanpak. Tijdens zijn tijd als assistent van Grant lag de focus op defensieve organisatie en snelle counter-aanvallen. Verwacht een 4-2-3-1 of 4-4-2 formatie, waarbij Daka en Sakala de hoofdrol spelen in de aanval.
Het middenveld zal worden gedomineerd door fysieke spelers zoals Owen Tembo (Orlando Pirates) en de ervaren Benson Sakala, terwijl de vleugels worden bevolkt door snelheidsduivels als Lameck Banda en Kings Kangwa.
Conclusie: Underdogs met een missie
Zambia komt naar Marokko met weinig verwachtingen van buitenaf, maar met enorm veel honger van binnenuit. De Chipolopolo hebben weinig te verliezen en alles te bewijzen.
Moses Sichone, die als speler drie Afrika Cups meemaakte, weet wat er nodig is om te slagen op dit podium. Hij heeft een jong, hongerig team met voldoende ervaring om verrassingen te veroorzaken.
“We zijn hier niet alleen om deel te nemen,” zei Sichone. “We zijn hier om ons te meten met de beste teams van Afrika en te laten zien dat Zambia nog steeds een kracht is.”
De glorie van 2012 voelt ver weg, maar in voetbal zijn sprookjes mogelijk. En als er één team is dat weet hoe je tegen alle verwachtingen in wint, dan is het Zambia.
De Copper Bullets zijn klaar om te vuren.
Bekijk ook de selectie van Ivoorkust, Marokko & Zuid-Afrika voor deze Afrika Cup 2025 op VoetbalLife.nl!